Nowe przepisy dla sołtysów od 2026 roku: większe uprawnienia i nowe obowiązki
Od 1 stycznia 2026 roku wchodzą w życie zmiany w przepisach dotyczących sołtysów. Nowe regulacje nie tylko poszerzają ich kompetencje, ale też wprowadzają dodatkowe obowiązki wynikające z nowelizacji ustawy o samorządzie gminnym i ustawy o funduszu sołeckim.
Od przyszłego roku sołtysi będą mogli aktywniej uczestniczyć w życiu gminy poprzez udział w posiedzeniach komisji rady gminy. Ich obecność ma pozwolić lepiej reprezentować mieszkańców wsi, zwłaszcza w kwestiach lokalnych inwestycji i funduszu sołeckiego.
Nowością jest także możliwość upoważnienia sołtysa do zarządzania mieniem gminnym, np. świetlicą wiejską czy terenami rekreacyjnymi. To rozwiązanie ma przyspieszyć podejmowanie decyzji i usprawnić codzienne gospodarowanie na poziomie sołectwa.
Według nowych przepisów każdy sołtys będzie od 2026 roku objęty obowiązkowym ubezpieczeniem. To ważne ze względu na aktywne uczestnictwo w realizacji inwestycji, spotkaniach z mieszkańcami czy organizacji lokalnych wydarzeń.
Nowe przepisy wprowadzają także zmiany w korzystaniu z funduszu sołeckiego. Wójt będzie mógł odrzucić jedynie te projekty, które nie spełniają wymogów ustawowych, a sołtys zyska 14 dni na poprawienie wniosku, zamiast dotychczasowych 7. Dzięki temu sołectwa nie stracą środków z powodu pojedynczych błędów.
Wprowadzone zmiany pozwolą także na tworzenie nowych komórek bezpośrednio powiązanych z sołtysem. Wójt będzie mógł powołać konwent przewodniczących jednostek pomocniczych, który doradza w sprawach rozwoju gminy. Pojawi się też możliwość tworzenia młodzieżowych rad jednostek pomocniczych – aby zachęcić młodych mieszkańców do aktywności na rzecz gminy.
Nowe przepisy mają wzmocnić rolę sołectw jako gospodarzy terenów wiejskich. Dzięki większym uprawnieniom sołtysów i prostszym zasadom korzystania z funduszu sołeckiego lokalne społeczności będą mogły szybciej reagować na potrzeby wsi, np. remontując drogi czy modernizując świetlice.
